Rękawice ochronne

13 ESD – co to znaczy? ESD jest to skrót od angielskiego okreÊlenia „Electro-Static Discharge” czyli wyładowanie elektrostatyczne. Gromadzenie si´ ładunków elektrostatycznych mo˝e prowadziç do wyładowania elektrostatycz- nego) czyli nagłego, chwilowego przepływu pràdu elektrycznego. Stwarza to na stanowiskach pracy dwa podstawowe zagro˝enia: • Ryzyko zapłonu w przypadku wyst´powania atmosfery wybuchowej (Ex) i materiałów łatwopalnych • Ryzyko uszkodzenia wra˝liwych elementów elektronicznych. Istnieje wiele czynników, które w połàczeniu, majà wpływ na du˝e ryzyko zwiàzane z wyłado- waniami elektrostatycznymi. Istotnym czynnikiem jest ich powszechne wst´po- wanie np. przy tarciu, kontakcie dwóch materia- łów o ró˝nym potencjale elektrostatycznym itp. U człowieka zwykle wystarczy ju˝ przejÊcie po podłodze, aby doszło do zebrania ładunku elek- trostatycznego. Takie zdarzenia, pracownicy za- uwa˝ajà tylko w bardzo nielicznych przypadkach. Człowiek odczuwa wyładowania elektrostatyczne dopiero powy˝ej 3500 V – np. przy dotkni´ciu drzwi samochodu. Aby doszło do wst´pnego uszkodzenia elementów elektronicznych, wystar- czy wyładowanie 100 V. Istotnym czynnikiem ryzyka wystàpienia niekon- trolowanego wyładowania elektrostatycznego jest równie˝ wilgotnoÊç powietrza. Niska wilgotnoÊç wzmaga powstawanie wyładowaƒ, a bardzo suche powietrze mo˝e prowadziç do bardzo silnych wyładowaƒ elektrostatycznych. Optymal- na wilgotnoÊç powietrza w obszarach chronio- nych powinna wynosiç co najmniej 30%. W skali mikro, skutki wyładowaƒ elektrostatycz- nych na podzespoły elektroniczne, mo˝na po- równaç z uderzeniem pioruna podczas burzy w skali makro. PODSTAWOWE ÂRODKI OCHRONY • OBUWIE ESD Podłogi ESD, które sà uziemione i odprowadzajà ładunki elektryczne, nie sà przydatne je˝eli osoby przebywajàce w pomieszczeniach sà izolowane od podłogi. Zwykłe obuwie ochronne cz´sto działa jak izolator. Konieczne jest u˝ywanie obuwia ESD dzi´ki czemu przy chodzeniu ładunki sà bezpiecznie odprowadzane. • R¢KAWICE ESD Najwa˝niejszà ich właÊciwoÊcià jest powolne rozpraszanie ładunku elektrostatycznego zgromadzonego w materiale. R´kawice antystatyczne wg normy EN 16350 przeznaczone sà równie˝ do pracy w Êrodowisku zagro- ˝onym po˝arem i wybuchem, czyli tam, gdzie przeskok iskry mo˝e spowodowaç np. zapłon gazu, pyłów w´gla lub oparów benzyny (rafinerie, kopalnie, stacje benzynowe, lakiernie itp.). OkreÊlenia “r´kawice antystatyczne” (czy antyelektrostatyczne) i “r´kawice ESD” sà to˝same, je˝eli r´kawice spełniajà norm´ EN 16350. Przyj´ło si´ jednak u˝ywaç okreÊlenia “antystatyczne” (czy anty- elektrostatyczne) w odniesieniu do r´kawic przeznaczonych do obszarów z ryzykiem wybuchu czy po˝aru, natomiast okreÊlenie “r´kawice ESD” w odniesieniu do ochrony czułych na wyładowania urzàdzeƒ elek- tronicznych. Pami´taç trzeba ˝e do kwestii zabezpieczenia ESD nale˝y stosowaç podejÊcie kompleksowe. R´kawice antystatyczne spełniajà swojà funkcj´ tylko w połàczeniu z innymi Êrodkami ochrony indywidualnej ESD – odzie˝à i obuwiem oraz z odpowiednim podło˝em. Połàczenie tych wszystkich elementów musi tworzyç nieprzerwany łaƒcuch uziemienia.