Elementy złączne DIN ISO

9 Informacje ogólne 4. Elementy złàczne ze stali Surowce u˝ywane do elementów złàcznych Surowiec ma najwi´ksze znaczenie dla jakoÊci elementów złàcznych (Êruby, nakr´tki, akcesoria). W przypadku wad w surow- cach, wykonane z nich elementy mogà nie spełniaç stawianych wymagaƒ. Najwa˝niejsze normy dla Êrub i nakr´tek to: • DIN EN ISO 898-1 Mechaniczne właÊciwoÊci elementów złàcznych ze stali niesto- powej i stopów stali, cz´Êç 1: Êruby • DIN EN 20898 Cz´Êç 2 (ISO 898 cz´Êç 2) Mechaniczne właÊciwoÊci elementów złàcznych, cz´Êç 2: nakr´tki Powy˝sze normy okreÊlajà surowiec, charakteryzujà specyfikacj´ gotowych cz´Êci, jak równie˝ metody ich testowania. Dla ró˝nych klas wytrzymałoÊci u˝ywa si´ ró˝nych surowców, które wymienio- ne sà w poni˝szej tabeli. a) ZawartoÊç boru mo˝e przekraczaç 0,005%, przy zało˝eniu, ˝e niesku- teczny bor b´dzie kontrolowany przez dodatki tytanu i/lub aluminium. b) Dla tych klas trwałoÊci dopuszczalna jest stal automatowa z udziałem fosforu, siarki i ołowiu: siarka: 0,34%, fosfor: 0,11%; ołów: 0,35%. c) W celu zapewnienia wystarczajàcej twardoÊci dla Êrednicy znamionowej powy˝ej 20 mm mo˝e byç konieczne u˝ycie jednego z surowców okreÊlonych w klasie 10.9. d) Dla stali w´glowej z dodatkiem boru i zawartoÊcià w´gla poni˝ej 0,25% (analiza topnienia) udział manganu musi wynosiç od min. 0,60% dla klasy 8.8 i 0,70% dla klasy 9.8 i 10.9. e) Dla produktów z tego rodzaju stali oznaczenie klasy wytrzymałoÊci musi byç podkreÊlone (patrz rozdział 9). 10.9 musi osiàgnàç wszystkie właÊciwoÊci oznaczone w tabeli 3 dla klasy 10.9. Najni˝sza temperatu- ra odpuszczania w klasie 10.9 powoduje jednak ró˝ny proces relaksac- ji napr´˝eƒ w wy˝szych temperaturach. f) Surowiec w tej klasie wytrzymałoÊci musi byç odpowiednio utwardzalny w celu zapewnienia, ˝e udział martenzytu w strukturze gwintu wynosi ok. 90% w stanie utwardzonym przed procesem odpuszczania. g) Stal stopowa musi zawieraç jeden z poni˝szych składników stopu w podanej iloÊci minimalnej: chrom 0,30%, nikiel 0,30%, molibden 0,20%, wanad 0,10%. W przypadku połàczenia dwóch, trzech lub czterech elementów o mniejszej ni˝ podanej wy˝ej zawartoÊci stopu, wartoÊç graniczna dla klasyfikacji to 70% sumy podanych wy˝ej poje- dynczych elementów dla dwóch, trzech lub czterech wspomnianych ele- mentów. h) Dla klasy wytrzymałoÊci 12.9 niedopuszczalna jest biała warstwa na powierzchni zewn´trznej, wzbogacana fosforem. i) Skład chemiczny i temperatura odpuszczania sà analizowane. Klasa Skład chemiczny Temp. Najwa˝niejsze wytrzy- Surowiec i obróbka cieplna (zawartoÊç masy w %) (Analiza sztuki) odpu- rodzaje stali małoÊci szczania C C P S B a) ºC min. max. max. max. max. min. 3.6 b) Stal w´glowa – 0,20 0,05 0,06 0,003 – Q St 36-3, 4.6 b) Stal w´glowa – 0,55 0,05 0,06 0,003 – Q St 38-3 4.8 b) Stal w´glowa 5.6 Stal w´glowa 0,13 0,55 0,05 0,06 0,003 Cq22, Cq35 5.8 b) Stal w´glowa – 0,55 0,05 0,06 0,003 – 6.8 b) Stal w´glowa Cq22, Cq35 8.8 c) Stal w´glowa z dodatkami (np. Bor, Mn lub Cr), 0,15 d) 0,40 0,035 0,035 0,003 425 19MnB4, hartowana i odpuszczana 22B2, 35B2, Stal w´glowa hartowana i odpuszczana 0,25 0,55 0,035 0,035 0,003 425 Cq45, 38Cr2, 46 Cr2, 41 Cr4 9.8 Stal w´glowa z dodatkami (np. Bor, Mn lub Cr), 0,15 d) 0,35 0,035 0,035 0,003 425 hartowana i odpuszczana Stal w´glowa hartowana i odpuszczana 0,25 0,55 0,035 0,035 0,003 425 10.9 e) f) Stal w´glowa z dodatkami (np. Bor, Mn lub Cr), 0,15 d) 0,35 0,035 0,035 0,003 340 35 B2, 34 Cr4, hartowana i odpuszczana 37 Cr4, 41 Cr4 10.9 f) Stal w´glowa hartowana i odpuszczana 0,25 0,55 0,035 0,035 0,003 425 35 B2, Stal w´glowa z dodatkami (np. Bor, Mn lub Cr), 0,20 d) 0,55 0,035 0,035 0,003 425 34 Cr4, hartowana i odpuszczana 37 Cr4, Stal stopowa, hartowana i odpuszczana 0,20 0,55 0,035 0,035 0,003 425 41 Cr4 12.9 g) Stal stopowa, hartowana i odpuszczana 0,28 0,50 0,035 0,035 0,003 380 Cr4, 41 Cr4, 34CrMo4, 42 Cr Mo4, 34 Cr Ni Mo 6, 30 Cr Ni Mo 8